Trước khi đấu: bóng của bạn cấp nguồn 1 đầu hay 2 đầu?
Cách đấu đèn tuýp LED không phụ thuộc vào thương hiệu mà phụ thuộc vào kiểu cấp nguồn của bóng: cấp điện vào 1 đầu hay 2 đầu. Nắm được điểm này, việc đấu máng đơn, máng đôi hay thay bóng LED vào máng huỳnh quang cũ đều trở nên đơn giản. Phần dưới đây hướng dẫn từng trường hợp, kèm sơ đồ đấu dây và các lỗi hay gặp.
Bóng cấp nguồn 2 đầu
Mỗi đầu bóng nhận một cực của nguồn điện: dây pha vào một đầu, dây trung tính vào đầu còn lại. Với kiểu này, khi lắp bóng vào máng bạn không cần phân biệt đầu nào.

Bóng cấp nguồn 1 đầu
Cả dây pha và dây trung tính cùng đưa vào một đầu bóng, thường là đầu có dán tem hoặc ký hiệu L–N. Đầu còn lại chỉ để giữ bóng, không cấp điện. Thiết kế này giúp giảm nguy cơ điện giật khi chạm vào đầu bóng chưa lắp trong lúc thay bóng, nhưng bắt buộc phải lắp đầu có ký hiệu về phía có nguồn.

Cách nhận biết bóng đang dùng
- Tìm tem hoặc ký hiệu L–N ở một đầu bóng: bóng có ký hiệu này thường là loại cấp nguồn 1 đầu.
- Đọc thông tin trên bao bì hoặc thân bóng, nơi nhà sản xuất ghi kiểu đấu hoặc in sơ đồ đấu dây.
- Xem thông số “đấu điện 1 đầu” hoặc “đấu điện 2 đầu” trên trang sản phẩm.
Kiểu cấp nguồn không gắn với thương hiệu. Ví dụ, trong các dòng bóng tuýp LED Philips đang bán, Ledtube DE là loại 2 đầu, còn CorePro và MAS LEDtube là loại 1 đầu. Nếu bao bì và thông tin sản phẩm không ghi rõ, nên hỏi lại người bán trước khi đấu.
| Kiểu cấp nguồn | Cách đưa điện vào bóng | Khi dùng máng huỳnh quang cũ | Cách nhận biết | Ví dụ dòng đang bán |
|---|---|---|---|---|
| 2 đầu | Dây pha vào một đầu, dây trung tính vào đầu còn lại | Tháo tắc te và chấn lưu, nối nguồn thẳng tới hai đầu đui | Bao bì hoặc trang sản phẩm ghi “đấu điện 2 đầu” | Philips Ledtube DE |
| 1 đầu | Cả dây pha và dây trung tính vào đầu có ký hiệu L–N, đầu còn lại không cấp điện | Tháo tắc te và chấn lưu, đi lại dây để đưa cả hai dây về cùng một đầu | Tem hoặc ký hiệu L–N trên một đầu bóng; trang sản phẩm ghi “đấu điện 1 đầu” | Philips CorePro, MAS LEDtube |
Chuẩn bị và an toàn trước khi đấu
- Ngắt aptomat (CB) cấp điện cho đèn, không chỉ tắt công tắc.
- Dùng bút thử điện kiểm tra lại dây nguồn tại máng để chắc chắn đã hết điện.
- Chuẩn bị tua vít, kìm cắt dây và băng keo cách điện hoặc cầu đấu.
- Xác định kiểu cấp nguồn của bóng theo hướng dẫn ở phần trên.
Cách đấu đèn tuýp LED đơn (máng 1 bóng)
Lắp vào máng LED mới
Máng LED mới được đi dây sẵn cho bóng LED, không có tắc te và chấn lưu. Bạn chỉ cần nối dây nguồn vào đầu dây chờ của máng rồi lắp bóng. Với bóng 1 đầu, xoay đầu có ký hiệu L–N về phía đầu máng có dây nguồn.
Khi chọn máng, nên đối chiếu kiểu đi dây của máng với kiểu cấp nguồn của bóng. Các loại máng tuýp gắn nổi, máng xương cá âm trần và bộ máng kèm bóng có tại danh mục máng đèn LED.
Thay vào máng huỳnh quang cũ
Máng huỳnh quang có chấn lưu và có thể có tắc te. Trước tiên cần xác định máng dùng chấn lưu loại nào. Máng dùng chấn lưu điện từ thường có tắc te và đèn nháy vài lần mới sáng. Máng dùng chấn lưu điện tử không có tắc te và đèn sáng gần như ngay khi bật.
- Bóng đấu trực tiếp 220V, như Philips Ledtube DE: tháo tắc te, tháo chấn lưu khỏi mạch, rồi nối nguồn thẳng tới đui theo đúng kiểu cấp nguồn của bóng.
- Bóng được nhà sản xuất ghi dùng được với chấn lưu: làm đúng hướng dẫn trên bao bì, vì mỗi dòng chỉ tương thích với loại chấn lưu nhất định.
- Chưa chắc bóng thuộc loại nào: không lắp thử khi máng chưa được xử lý.
Sau khi cải tạo máng sang đấu trực tiếp, nên dán nhãn ghi rõ máng đã bỏ chấn lưu và dùng bóng LED cấp nguồn 1 đầu hay 2 đầu ngay trên thân máng. Nhãn này giúp người thay bóng lần sau không lắp nhầm bóng huỳnh quang hoặc sai kiểu bóng.
Sơ đồ đấu dây đèn tuýp LED đôi
Máng đôi có hai bóng dùng chung một đường nguồn. Bạn có thể cấp nguồn riêng cho từng bóng, nhưng cách phổ biến là đưa nguồn vào đui của bóng thứ nhất rồi câu dây sang đui của bóng thứ hai để tiết kiệm dây.
Dù dây được câu tiếp từ bóng này sang bóng kia, hai bóng vẫn phải được cấp nguồn song song, tức mỗi bóng đều nhận đủ cả dây pha và dây trung tính. Không đấu nối tiếp hai bóng 220V, vì khi đó mỗi bóng không nhận đủ điện áp và bộ đèn sẽ không hoạt động đúng.
Máng đôi dùng bóng cấp nguồn 2 đầu
Dây pha nối vào một đầu của cả hai bóng, dây trung tính nối vào đầu còn lại của cả hai bóng.

Máng đôi dùng bóng cấp nguồn 1 đầu
Cả dây pha và dây trung tính cùng đưa về phía đầu có ký hiệu L–N của hai bóng. Hai bóng phải lắp cùng chiều để đầu có ký hiệu nằm về phía có nguồn.

Lắp xong bóng không sáng: kiểm tra những gì?
- Nguồn điện: aptomat đã bật lại chưa, dây nguồn tới máng có điện hay không.
- Chiều lắp bóng: với bóng 1 đầu, đầu có ký hiệu L–N phải nằm ở phía có nguồn.
- Kiểu cấp nguồn: bóng 1 đầu lắp vào máng đi dây 2 đầu, hoặc ngược lại, sẽ không sáng cho tới khi đấu lại dây.
- Tắc te và chấn lưu: máng huỳnh quang cũ chưa được xử lý đúng theo loại bóng.
- Tiếp xúc: chân bóng chưa xoay khớp vào đui, hoặc đui bị lỏng, bị oxy hóa.
Nếu đã kiểm tra đủ các điểm trên mà bóng vẫn không sáng, hãy thử bóng trên một máng khác đang hoạt động bình thường để xác định lỗi nằm ở bóng hay ở máng.

CTY TNHH CHIẾU SÁNG NGUYỄN GIA
Công ty TNHH Chiếu Sáng Nguyễn Gia chuyên hoạt động trong lĩnh vực cung cấp, tư vấn các giải pháp chiếu sáng và thiết bị điện. Chúng tôi có rất nhiều các hạng mục sản phẩm cao cấp như: ĐÈN TRANG TRÍ, ĐÈN PHA LED, ĐÈN SPOTLIGHT, ĐÈN LED ÂM TRẦN, ĐÈN RAY, ...